عباس قديانى

821

فرهنگ جامع تاريخ ايران ( فارسى )

شهر رى به خاك سپرده شد . نظام الملك ثانى خواجه ابو نصير قوام الدين احمد مشهور به ضياء الملك احمد ، متوفى 544 ه . ق . وزير معروف عهد سلاجقه ، پسر خواجه نظام الملك طوسى . نظام الملك سعد الدين وزير خوارزمشاه تكش خان . وى تكش خان را به سركوبى اسماعيليان ترغيب مىكرد . به همين جهت اسماعيليان جمعى از فداييان خود را جهت كشتن نظام الملك مسعود فرستادند و در زمانى كه او از خانهء خود بيرون آمد به زخم كارد او را به قتل رسانيدند . نظام الملك صدر الدين على بعد از كشته شدن نظام الملك صدر الدين على پسر سعد الدين مسعود به وزارت تكش خان رسيد . وى تا پايان دوره سلطنت تكش خان در اين سمت باقى بود ، بعد از مرگ تكش خان قطب الدين پسر تكش خان صدر الدين على را همچنان در مقام وزارت باقى گذارد و تا آخر عمر در اين مقام باقى ماند . نظام الملك ابو على حسن بن على بن اسحق معروف به نظام الملك و ملقب به اتابك در 408 ه . ق . در طوس متولد شد و پس از تحصيل علم از غزنه به بلخ آمد و خدمت ابو على شادان را عهده‌دار گشت ، سپس وزير الب ارسلان شد . وى كه در علم معرفت و سياست ملك و تدبير امور ، مقامى ارجمند داشت ، به طور كلى اساس سلطنت و جهاندارى سلجوقيان را به وجود آورد . وجود اين دانشمند سياسى به قدرى در تاريخ اين سلسله مهم است كه بعضى از محققين ايام اقتدار سلجوقيان را عهد خواجه نظام الملك خوانند كه قريب 55 سال زمام امور مملكت را در دست گرفته با سياست بىنظيرى اين كشور وسيع را اداره مىكرد . خواجه نظام الملك در دهم رمضان 485 ه . ق . به دست يكى از فداييان اسماعيلى نزديك نهاوند كشته شد و عجب آن بود ، همين كه قلم خواجه از كار افتاد ، شمشير سلجوقيان هم ديگر از پيش نبرد و دولت آنان رو به انقراض گذاشت . نظام الملك محمد بعد از مرگ صدر الدين على وزارت خوارزمشاهيان به عهده نظام الملك محمد پسر صالح محول گرديد . وى در مدت هفت سال بدين سمت اشتغال داشت . در اين سه سال به تصرف در اموال ديوانى متهم شده و از وزارت معزول گرديد . نظام الملك : - فخر الدين نظام الملك نعمتى : - حيدرى نعيم الدين نعمت الله قهستانى از وزيران دورهء تيمورى فرزند خواجه علاء الدين على قهستانى خازن امير تيمور و شاهرخ تيمورى مىباشد . به طورى كه نوشته‌اند خواجه نعيم الدين در اثر دقت و مهارت در علم حساب و سياق و خوش‌مشربى مورد توجه شاهرخ و ميرزا الغ بيك بود و به نام خواجه نعمت الله مستوفى نيز خوانده مىشد . در زمان حكومت سلطان ابو سعيد ميرزا در سال 865 هجرى به منصب وزارت نائل گرديد . از آنجايى كه در اين دوره مشاغل دولتى به‌ويژه مقام وزارت دشمن‌تراش بود و